شنیدهاید که میگویند با تعویض خون میتوان اعتیاد را از بین برد!؟ این روش اخیراً در بین خیلی از افراد درگیر اعتیاد پرطرفدار شده، با این باور که خون از مواد پاک میشود و دیگر اثری از اعتیاد نمیماند. شما چه فکر میکنید؟ آیا ترک اعتیاد با تعویض خون امکانپذیر است؟ آیا روش درستی برای رهایی از شر دام اعتیاد است یا تنها یک باور اشتباهی است که این روزها زیاد درباره آن صحبت میشود؟ به دلیل اهمیت این مسأله، تصمیم گرفتیم در مقاله حاضر، آن را از زوایای مختلف، بررسی کنیم.
منظور از ترک اعتیاد با تعویض خون چیست؟
اگر بخواهیم تعریف سادهای از این روش داشته باشیم، میتوان گفت که در آن، خون فرد مصرفکننده را با خون فرد سالم جایگزین میکنند. اینکار برای این است تا مواد آلوده از بدن خارج شوند. جالب است، اخیراً این روش در مراکز زیادی تبلیغ میشود و واقعاً هم وسوسهانگیز به نظر میرسد.
اما واقعیت این است که این روش هیچ پایه علمی معتبری ندارد، چراکه اعتیاد تنها به وجود مواد در خون محدود نمیشود. این مسأله تأثیر زیادی روی مغز و سیستم عصبی و روانی فرد میگذارد.
در حقیقت، مواد مخدر گیرندههای عصبی مغز را تحت تأثیر قرار میدهند و وابستگی ایجاد میکنند. با این حساب میتوان گفت، حتی اگر با تعویض خون کمی از ماده حذف شود، وابستگی ذهنی و روانی همچنان باقی میماند. با این حال، شاید از خودتان بپرسید، این روش چگونه انجام میشود و چه مراحلی دارد؟ در بخش بعدی به این سوال، پاسخ خواهیم داد.
فرآیند تعویض خون برای ترک اعتیاد
در فرآیند تعویض خون، ابتدا خون فرد درگیر اعتیاد با محلول خاصی جایگزین میشود. مراحل این فرآیند به نوعی مشابه دیالیز است. به این صورت که ابتدا پزشک، بیمار را معاینه میکند و آزمایشهای لازم را انجام میدهد. اگر شرایط جسمی بیمار مناسب باشد، دستگاهی به فرد متصل میشود که خون او را خارج کرده و مواد موجود در آن را میگیرند و مجدد به بدن باز میگردانند.
نکته قابل توجه این است که تعویض خون تنها ظاهر ماجرا تغییر میدهد؛ زیرا مواد مخدر نه تنها در خون باقی میمانند؛ بلکه، همانطور که اشاره کردیم بر روان و اعصاب فرد نیز تأثیر زیادی میگذارند. جدای از همه این موارد، از عوارض تعویض خون نیز نباید غافل شد!
تعویض خون به دنبال خود، عوارضی مانند تب، آلرژی، ضعف سیستم ایمنی و حتی شوک نیز ایجاد میکند؛ به همین دلیل متخصصان این روش را توصیه نمیکنند. از اینرو، روشهای اصولی همچون دارودرمانی، رواندرمانی و مشاورههای تخصصی راهحل موثری جهت ترک اعتیاد به شمار میروند. با استفاده از این روشها، احتمال بازگشت مصرف نیز خیلی کم است.
چرا برخی افراد به دنبال ترک اعتیاد با تعویض خون در یک روز هستند؟
با وجود تمام خطرات و عوارضی که تعویض خون به همراه دارد، باز هم برخی از افراد خواهان استفاده از این روش برای ترک اعتیاد هستند. این تمایل از انگیزههای مختلفی ناشی میشود که در ادامه خواهیم گفت.
امید به درمان سریع
عده زیادی از افراد دنبال راهکارهایی هستند که آنها را از وابستگی به مواد نجات دهد. این افراد با این تصور که تعویض خون میتواند مواد مخدر را از بدنشان خارج کند و آنها را به حالت پاکی برساند، به این روش گرایش پیدا میکنند.
عدم آگاهی کافی درباره عوارض
گاهی اوقات، تبلیغات وسوسهانگیز در برخی از مراکز درمانی، دلیل تمایل افراد به این روش است. از آنجایی که اغلب افراد درگیر اعتیاد از خطرات و عوارض جانبی تعویض خون، اطلاع زیادی ندارند، به راحتی به سمت این انتخاب نادرست کشانده میشوند.
فشارهای اجتماعی و روانی
یکی دیگر از انگیزههایی که افراد را به سمت روش تعویض خون هدایت میکند، فشار از سمت خانوادهها، دوستان یا جامعه است. این فشارها به شکل سرزنش، تهدید به طرد یا تلاش برای بازگرداندن وجهه اجتماعیشان بروز پیدا میکنند. همین موارد به ظاهر ساده، باعث میشوند تا فرد دنبال یک راهحل فوری باشد.
تجربههای منفی قبلی
اگر افراد درگیر اعتیاد از روشهای قبلی درمان نتیجه مثبتی دریافت نکرده باشد، انگیزه بیشتری برای استفاده از روشهای جدید و غیرمتعارف خواهد داشت. آنها با این تصور که با پاکسازی فیزیکی بدن و بدون اینکه درد زیادی را تحمل کنند، میتوانند از شر اعتیاد خلاص شوند، به این روش روی میآورند.
دلایل تعویض خون در بزرگسالان چیست؟
خوب است بدانید که در بزرگسالان، این روش معمولاً برای درمان بیماریهایی مانند تالاسمی، کمخونی داسیشکل یا برخی مسمومیتهای شدید کاربرد دارد. اما استفاده از آن برای ترک اعتیاد نه تنها غیرعلمی است، بلکه عوارض خطرناک بیشتری به همراه دارد؛ چرا که بدن فرد معتاد معمولاً ضعیفتر از حالت عادی است و ریسک بالاتری برای عفونت یا شوک دارد.
نظر پزشکان و متخصصان درباره ترک اعتیاد با تعویض خون چیست؟
بر خلاف تصور رایج، تعویض خون تأثیری در روند ترک اعتیاد ندارد. پزشکان و پژوهشگران نیز تأکید کردهاند که اعتیاد تنها یک مشکل جسمی یا وجود سم در خون نیست؛ بلکه مصرف آن، تغییراتی را در مغز و سیستم عصبی ایجاد میکند. این تغییرات در سطح سلولی و گیرندههای عصبی رخ میدهند که با یک عمل فیزیکی مانند با تعویض خون به هیچوجه قابل درمان نیستند.
«اعتیاد یک بیماری مغزی است که ساختار و عملکرد مغز را تحت تأثیر قرار میدهد. صرفاً سمزدایی بدن، تغییرات بلندمدتی که مصرف مداوم مواد در مغز ایجاد کرده را برطرف نمیکند.»
مؤسسه ملی سوءمصرف مواد آمریکا (NIDA)، از کتابچه «مواد مخدر، مغز و رفتار: علم اعتیاد»
این یعنی گیرندههای مغزی که به مصرف مواد عادت کردهاند، با تعویض خون تغییر نمیکنند؛ زیرا ریشه اعتیاد در مغز است، نه در جریان خون. با این توضیح، میتوان نتیجه گرفت که درمان باید از ذهن و رفتار شروع شود و ساختارهای مغز فرد به تدریج و با روشهای علمی بازسازی شوند. مطالعات علمی که اخیرا انجام شده، نشان میدهد که فعالیت قشر جلویی مغز با ترک تدریجی افزایش مییابد. همین موضوع دلیل محکمی است بر این که ترک اعتیاد یک فرآیند ذهنی و تدریجی است و بایستی با درک عمیق از ذهن، مغز و رفتار فرد آغاز شود. این بدان معناست که برای ترک اعتیاد زمان، اراده و درمان نقش زیادی دارند.
پزشکان میگویند همانطور که برای درمان بیماریهایی مانند دیابت یا فشار خون به مراقبتهای مداوم و تغییر سبک زندگی نیاز است، برای درمان اعتیاد نیز باید مسیر را به تدریج و با برنامهریزی دقیقی طی کرد. اعتماد و تکیه به راهحلهای سریع ترک اعتیاد مانند تعویض خون، نه تنها موثر نیستند؛ بلکه، ممکن است انگیزه افراد را جهت درمان اصولی تضعیف نمایند.
خطرات و عوارض تعویض خون برای ترک اعتیاد
آیا شما با من همعقیده هستید که هر روش درمانی اگر بدون پشتوانه علمی و نظارت متخصص انجام شود، آسیبزننده است و مشکلات زیادی را برای فرد به همراه میآورد؟ بهتر است بدانید که ترک اعتیاد با تعویض خون نیز در دسته همین روشها قرار دارد که ممکن است برای سلامت جسمی و روانی فرد خطرآفرین باشد. در ادامه، مهمترین عوارض تعویض خون برای ترک اعتیاد آمده است:
- احتمال عفونت شدید: ورود خون و یا محلول جدید به بدن، در صورتی که شرایط استریل رعایت نشود، احتمال بروز عفونتهای داخلی بیشتر میشود که درمان آن با سختی زیادی همراه خواهد بود.
- احتمال انتقال بیماریهای ویروسی: اگر خونی که وارد بدن میشود، آلوده باشد، فرد دچار بیماریهای ویروسی و خطرناکی مانند هپاتیت میشود که تا مدتها بیعلامت هستند.
- ایجاد حساسیت و واکنشهای آلرژیک: برخی از افراد، ممکن است نسبت به اجزای خون و یا مواد تزریقی حساسیت داشته باشند. در نتیجه بدن واکنشهایی مانند قرمزی، تورم، افت فشار و یا تنگی نفس نشان میدهد.
- بیقراری و اختلالات خلقی: از آنجا که مغز هنوز وابسته مواد است، این احتمال وجود دارد که فرد بعد از تعویض خون دچار بیخوابی، بیتابی و اضطراب شود.
- بروز مشکلات قلبی: در اثر تغییر ناگهانی ترکیبات خون، تعادل الکترولیتها بر هم میخورد که نقش مهمی در ضربان قلب دارند. در نتیجه این امر، فرد ممکن است دچار آریتمی و یا حتی ایست قلبی شود.
تعویض خون برای ترک اعتیاد چقدر زمان میبرد؟
مدت زمان تعویض خون برای ترک اعتیاد بسته به شرایط جسمانی فرد، شدت وابستگی به مواد و نوع دستگاه تصفیه متفاوت است. به طور معمول مدت زمان این فرآیند بین ۲ تا ۴ ساعت متغیر است. البته این زمان در افراد مختلف نیز متفاوت است. با اینحال، بهتر است بدانید که این روش بیشتر جنبه تخلیه فیزیکی مواد از بدن را دارد و درمان واقعی اعتیاد تنها با پاکسازی خون امکانپذیر نیست.
همانطور که پیشتر نیز به آن اشاره کردیم، اعتیاد در سطح روان و مغز فرد اتفاق میافتد؛ بنابراین با خروج خون از فرد، باز هم وابستگی ذهنی پابرجا خواهد ماند. از اینرو، میتوان گفت که تعویض خون به هیچوجه نمیتواند جایگزین درمانهای رفتاری یا مشاوره شود.
از طرف دیگر، نباید این نکته را فراموش کرد که تعویض خون عوارض خاص خودش را دارد که در بخشهای قبلی به آنها اشاره کردیم. این نکته را هم در نظر داشته باشید که عوارض گفته شده تعویض خون در افرادی که بدن ضعیفی دارند یا سالهای زیادی درگیر اعتیاد هستند، میتواند بسیار حاد باشد.
از همه اینها گذشته، هزینه بالای فرآیند تعویض خون از دیگر دلایلی است که خیلی از پزشکان آن را توصیه نمیکنند. این روش اثر درمانی بلندمدتی ندارد؛ بهعلاوه، باعث میشود تا فرد فرصت بهرهگیری از روشهای علمی را از دست بدهد. اگر بخواهیم خلاصهای از تمام آنچه گفتیم ارائه میدهیم، میتوان گفت که ترک اعتیاد به زمان، تعهد، برنامه اصولی و پشتیبانی روانی و اجتماعی نیاز دارد.
آیا روش جایگزینی وجود دارد؟
بله، روش جایگزینی برای ترک اعتیاد از طریق تعویض خون وجود دارد. درمان تحت نظر پزشک و تیم تخصصی، جایگزین مطمئنی برای روش تعویض خون است. درمان اصولی در مراکز تخصصی که ترکیبی از دارودرمانی، مشاوره و حمایت اجتماعی است، بیمار را از لحاظ ذهنی برای ترک آماده میکنند.
زمانی که بیمار برای ترک به مراکز معتبر درمانی مراجعه میکند، برنامه درمانی دقیقی به او ارائه میشود که بر اساس نیازهای فرد تنظیم شده است. سپس، این برنامه مذکور تحت نظر تیمی از روانپزشکان، روانشناسان و پزشکان اجرا میشود.
این نوع درمان ترکیبی، علاوهبراین که به پاکسازی جسم کمک میکند، باعث میشود تا فرد بهتدریج مهارتهای لازم برای مقابله با وسوسه، کنترل احساسات و مدیریت استرس را آموزش ببیند؛ همچنین، رواندرمانی به فرد کمک میکند تا ریشههای روانی و احساسی اعتیاد را شناسایی کرده و برای آنها راهحلهای سالمتری پیدا کند. از سوی دیگر، حمایت اجتماعی از طریق گروهدرمانی و جلسات مشاوره، احساس تنهایی را کاهش می دهند و انگیزه ترک را در او تقویت میکند.
در پایان باید گفت، برای ترک اعتیاد بهتر است به جای اینکه به روشهای پرخطر و غیرعلمی روی بیاورید، با یک مرکز درمانی معتبر مشورت کنید. تعویض خون شاید در نگاه اول راهحل سریعی به نظر برسد، اما ریشههای روانی و ذهنی اعتیاد را درمان نمیکند. با انتخاب یک روش درمانی علمی و تحت نظر پزشک، احتمال موفقیت در ترک اعتیاد بسیار بیشتر خواهد بود و خطراتی که در روش تعویض خون وجود دارند، از بین میرود.
هزینه تعویض خون برای ترک اعتیاد چقدر است؟
یکی از پرسشهایی که افراد زیادی قبل از انتخاب این روش میپرسند، مربوط به هزینه آن است. تعویض خون به دلیل نیاز به تجهیزات پیشرفته، تیم پزشکی و مراقبتهای ویژه، هزینه بسیار بالایی دارد. این در حالی است که نتیجه آن دائمی نیست و فرد همچنان درگیر وابستگی روانی باقی میماند. در مقابل، هزینهای که صرف روشهای اصولی مثل دارودرمانی و مشاوره میشود، هم کمتر است و هم بازدهی بیشتری دارد. به همین دلیل متخصصان توصیه میکنند که به جای پرداخت هزینههای سنگین برای روشی پرخطر، آن را در مسیر درمانی اصولی و بلندمدت سرمایهگذاری کنید.
در این مسیر، شما میتوانید با دریافت مشاوره رایگان از مرکز ترک نوین، به جای انتخاب روشهای پرهزینه و پرخطر، ترک اعتیاد را با کمترین هزینه و بدون درد و خماری تجربه کنید. تیم متخصص ترک نوین با بیش از ۱۰ سال تجربه، برنامهای اختصاصی و امن برای شرایط هر فرد طراحی میکند تا مسیر درمان مطمئن و پایدار باشد.
پاسخ به تمام سوالات شما در مشاوره رایگان ترک نوین
در مسیر ترک اعتیاد، پرسشهای زیادی ذهن افراد و خانوادههایشان را درگیر میکند؛ از انتخاب روش درمانی مناسب گرفته تا نگرانی درباره عوارض و بازگشت دوباره. در مشاوره رایگان ترک نوین، شما این فرصت را دارید که با متخصصان باتجربه، بیواسطه صحبت کنید و پاسخ دقیق و علمی به سوالاتتان بگیرید. این مشاورهها کمک میکنند تا بدون اتلاف وقت و گرفتار شدن در مسیرهای اشتباه، بهترین و امنترین روش درمانی را برای شرایط خود یا عزیزتان انتخاب کنید. این گام اول اما بسیار مهم، میتواند مسیر ترک را با اطمینان و آگاهی شروع کند.
سخن آخر
ترک اعتیاد با تعویض خون، هرچند در نگاه اول ممکن است جذاب و سریع به نظر برسد، اما در واقع بیشتر یک باور نادرست و غیرعلمی است. اعتیاد یک اختلال پیچیدهی روانی، رفتاری و زیستی است که تنها با پاکسازی خون درمان نمیشود. وابستگی به مواد مخدر در سطح مغز و روان فرد شکل میگیرد و برای درمان آن به زمان، حمایت تخصصی، دارو و رواندرمانی نیاز است. تعویض خون نهتنها مؤثر نیست، بلکه میتواند عوارض جدی جسمی و روحی نیز به دنبال داشته باشد. بهترین راه، مراجعه به مراکز درمانی معتبر و طیکردن مسیر ترک به صورت اصولی و با برنامهریزی دقیق است.